VERLIJMEN: HET POROTHERM LIJM-SYSTEEM (PLS)

WAAROM BINNENMUURSTENEN VERLIJMEN MET HET POROTHERM LIJM-SYSTEEM?

Het Porotherm Lijm-Systeem is een vooruitstrevende bouwtechniek voor het snel en efficiënt optrekken van binnenmuren. De stenen die hiervoor gebruikt worden, zijn de vlakgeslepen Terca Porotherm binnenmuurstenen met tand-en-groef-structuur. Ze worden horizontaal op elkaar gelijmd, waarbij de traditionele mortel wordt vervangen door een lijmmortel, aangebracht met een speciale rolbak. De voegen zijn nog maximaal +/- 2 mm breed.

De stenen zijn laag van gewicht en men heeft de twee handen vrij om ze te plaatsen. Hierdoor kan men grotere stenen verwerken wat het rendement gevoelig verhoogt. Er is slechts weinig aanmaakwater nodig voor de lijmmortel waardoor de hoeveelheid bouwvocht vermindert en de muren sneller drogen. Er zit ongeveer 1000 liter minder bouwvocht in de woning t.o.v. traditioneel vermetsen, waardoor men vlugger kan beginnen met de afwerking. Minder waterverbruik is beter voor het milieu en het vermindert bovendien de kans op uitbloeiingen. Dankzij de lijmmortel en de dunne voegen kan onmiddellijk tot op verdiepingshoogte gewerkt worden, zonder risico op uitzakkende muren of zwemmende stenen. De nauwkeurigheid van het procédé vermindert automatisch de hoeveelheid bouwafval. Verlijmde muren dragen ook bij tot het globaal wooncomfort. Ze hebben immers een grotere keramische massa en zijn daardoor thermisch beter isolerend.

STENEN, BENODIGDHEDEN EN HULPMATERIALEN.

Er bestaan tal van tools voor een snelle en precieze uitvoering van het lijmwerk. Rolbak, justierboy en alligatorzaag zijn verkrijgbaar bij uw bouwstoffenhandelaar, maar kunnen ook samen met de stenen geleverd worden op de werf.
De stenen zijn groter van formaat dan de gewone binnenmuurstenen, dit om de modulaire maat van 300 mm te kunnen behouden zelfs met de extreem dunne voegen. Ze zijn ook licht, dus makkelijk handelbaar. Er is een platte kop voorzien speciaal voor zichtbare kopse kanten, buitenkanten, raam- en deuropeningen.

VERWERKINGSRICHTLIJNEN VOOR HET VERLIJMEN.

METHODE 1: DE ONDERSTE LAAG LEGGEN MET DE JUSTIERBOY.

De onderste laag of kimlaag wordt in een klassiek mortelbed geplaatst over de volledige omtrek van het gebouw. De toleranties op de vlakgeslepen stenen zijn bijzonder klein en de lintvoeg van de lijmmortel is uitermate dun. Precisie en horizontaliteit van de onderste laag zijn bepalend voor het verdere verloop. Een perfecte aanzet maakt latere correcties overbodig.

Een precieze start vraagt de nodige zorg en tijd, die later ruimschoots wordt teruggewonnen. De justierboy vormt uw garantie op de juiste start. Met behulp van een nivelleringslaser wordt met dit toestel het onderste mortelbed perfect vlakgelegd. Eerst past u overal nauwkeurig de mortel uit op de ganse omtrek. Dan plaatst u de eerste laag stenen op de nog niet uitgeharde mortel. De vlakke plaatsing van elke steen wordt individueel met de waterpas geverifieerd en gecorrigeerd waar nodig.

Bron: Wienerberger

Opmerking:

Bij de demonstratie op volgende foto’s wordt geen rekening gehouden met de op de bouwwerf geldende veiligheidsvoorschriften. Neem deze steeds in acht en zorg voor een afdoende bescherming van hoofd, ogen, handen en voeten.

Correct werken met de justierboy.

1. monteer de justierboy volgens de bijgeleverde instructies.
2. plaats de justierboy op het hoogste punt van de betonplaat (makkelijk te bepalen met de laser)
3. stel de justierboy af met meetlat en laser-ontvanger in de voorziene houder. Stel in op de gewenste mortelhoogte (10 à 15 mm boven het hoogste punt). Stel eerst het tafeltje pas.
4. controleer de horizontaliteit van het niveau met de magnetische waterpas. De hoogte op de justierboy ingesteld is de vaste maat.
5. stel de aanslag in volgens de breedte van de steen.
6. omdat u slechts weinig mortel nodig heeft, gebruikt u best een prefabmortel uit zak of mini-silo.
7. breng met de laser de hoogte van de eerste justierboy over op de tweede. Plaats de tweede justierboy zo ver mogelijk van de eerste voor een maximaal rendement.
8. de maximale tussenafstand is afhankelijk van de lengte van de aftrekrei en de vorm van het gebouw. Leg tussen de twee niveaus van de justierboys stijve mortel en trek deze over de niveaus onmiddellijk af met een rei.
9. op deze mortelband kunt u nu de eerste laag (kimlaag) plaatsen. 

10. controleer de stenen op hun pasheid en dit in twee haakse richtingen

METHODE 2: DE ONDERSTE LAAG METSELEN OP TRADITIONELE WIJZE.

Hier gaat men gewoon tewerk zoals bij traditioneel metselwerk, dit wil zeggen: uitpassen met een touw en de stenen controleren op hun pasheid in twee haakse richtingen.

Bron: Wienerberger

Verwerken van de lijmmortel.

De Porotherm Lijmmortel

De Porotherm Lijmmortel is een cement-prefabmortel van het droge type. Aan het cement werden diverse stoffen toegevoegd, waaronder harsen. Deze hebben als functie het water in de lijmmortel vast te houden, waardoor het cement voldoende vocht heeft om uit te harden. De productie van de lijmmortel is aan strenge controles onderhevig om een constante kwaliteit te waarborgen. Gebruik dus enkel de Porotherm Lijmmortel voor het verlijmen van de vlakgeslepen Porotherm stenen. Deze lijm wordt dan ook meegeleverd met de stenen.

Aanmaken

Voor het bereiden van 1 zak droge lijmmortel (25 kg) volstaat het toevoegen van 7 tot 8 liter helder water. Om vergissingen in de dosering uit te sluiten is het best om de lijmmortel per volledige zak aan te maken. Steeds in een propere aanmaakkuip werken om steentjes of harde brokken in de lijmmortel te vermijden.

Mengen

Om een plastische, dikvloeiende lijmmortel te bereiken is het gebruik van een mixer of boormachine met roerspindel aangewezen. 5 minuten na de aanmaak wordt de lijmmortel nog eens doorgeroerd om een viscose lijmspecie met de juiste plasticiteit te bereiken.

Verwerkbaarheid

Bij een temperatuur van 18-20 °C is de lijm circa 2 uur verwerkbaar. De minimum buitentemperatuur voor het gebruik bedraagt 5°C. Na het aanbrengen van de lijm is er voldoende tijd om de volgende laag stenen te plaatsen. Meestal hebt u enkele minuten, maar dit kan variëren in functie van de weersomstandigheden, omgevingstemperatuur en luchtvochtigheid. De stenen worden best zo snel mogelijk op de lijmmortel geplaatst. Werk hiervoor dus met kleine afstanden of zorg voor een goede werforganisatie.

Verbruik

Afhankelijk van het type steen wordt een verschillende hoeveelheid kg mortel verbruikt per m3. Deze hoeveelheid mortel wordt meegeleverd met de stenen in de juiste dosering (zie ook de tabel in de prijslijst Wienerberger).

Opmerkingen

• voeg geen andere stoffen aan het mengsel toe, dit zou zijn eigenschappen kunnen wijzigen.
• bewaar de lijmmortel op een droge plaats, goed beschut tegen weersomstandigheden.
• verwerk nooit lijmmortel bij vriestemperaturen.

Het gebruik van de rolbak.

Voorbereiding

Vooraleer de lijm aan te brengen moet de steenlaag grondig worden afgeborsteld. In de zomer helpt een natte borstel om een te snelle uitdroging van de lijmmortel te voorkomen.

Werkwijze

De speciale rolbak bestaat in breedtes van 9, 14 of 19 cm, volgens de breedte van de stenen. Eén enkele rolbakvulling volstaat voor een lijmlaag van 5 à 6 lopende meter. De snelheid van het rollen wordt best afgestemd op de druk op het handvat, om een gelijkmatig verdeelde lijmlaag te bekomen. Daarna worden de stenen onmiddellijk in het natte mortelbed geplaatst.
Laat de rolbak nooit helemaal leeglopen, hou hem continu voor minstens 1/4 vol. Door de klep te openen, vloeit de lijmmortel er uit en maakt contact met het steenoppervlak. De rolbak wordt steeds naar achter voortgetrokken.

NOOIT voorwaarts duwen of heen en weer trekken. Als de rolbak leeg is, heft u de rol op, vult hem terug en trekt hem nadien terug achterwaarts. Plaats de stenen onmiddellijk en klop ze vlak aan met een gummihamer tot de voeg maximaal 2 mm bedraagt. Eventuele mortelbaarden kunnen na een uur of twee gewoon weggeschraapt worden.

Onderhoud

Een minimum aan onderhoud verzekert een lange levensduur van de rolbak. Voor elk gebruik wordt het voorraadreservoir ingevet met ontkistingsolie of een gelijkaardig product. Dit verbetert het glijden van de lijmmortel en verhindert het aandrogen aan de rolbak.

De rol zelf mag echter nooit ingeolied worden! Na gebruik volstaat een reiniging met water en een stijve borstel. Bij droog, warm weer wordt de rolbak best om de twee uur met water gereinigd. Bij normale temperaturen volstaan twee reinigingen per dag.

PRAKTISCHE TIPS EN UITVOERINGEN.

1. Werforganisatie

Het is aangewezen om eerst de dragende binnenmuren, de zogenaamde kuip, te plaatsen met de verlijmtechniek. De buitenspouwbladen komen pas later aan de beurt, om het gebruik van twee mortelsoorten door elkaar te vermijden. Deze werkwijze, eerst binnenmuren, dan isolatie en als laatste de gevelstenen, is om bouwtechnische en bouwfysische redenen nog steeds de beste methode.

Een vlotte werforganisatie en goede taakverdeling zorgen voor een beter rendement. Na het aanbrengen van de lijmmortel zijn beide handen immers vrij en kunnen aldus makkelijk grotere stenen worden geplaatst. Dit vermindert het aantal handelingen per vierkante meter. Ook zijn de droogtijden bij verlijmd metselwerk korter en de voegen dunner. Zo kan u sneller in de hoogte werken zonder uitzakkende of zwemmende stenen.

2. Kimlaag en waterkering

De eerste laag stenen legt u op een gewoon mortelbed, zoals bij traditioneel metselwerk (zie ook: verwerkingsrichtlijnen pag. 120). Voor de waterkering zelf is tweemaal lijmen noodzakelijk: een eerste maal op de stenen om de waterkering aan te brengen en een tweede maal op de waterkering zelf vooraleer er een nieuwe laag stenen bovenop te plaatsen. De eerste laag boven de waterkering wordt opnieuw op vlakheid gecontroleerd.

3. Plaatsen van spouwhaken

Net zoals bij klassiek metselwerk zijn ook hier 5 à 6 spouwhaken per m2 nodig. Porotherm heeft een speciale spouwhaak voor het verlijmen ontworpen. Deze is gemaakt om zachtjes in de steen teslaan en voorzien van een uiteinde in U-vorm dat past en klemt in de perforaties van de steen.

4. Plaatsen van de isolatie

Deze gebeurt op dezelfde manier als bij traditioneel metselwerk.

5. Verzagen van de stenen

Bij het Porotherm Lijm-Systeem worden grotere formaten stenen gebruikt. Om deze vlot en rendabel te verzagen, gebruikt u best een alligatorzaag van het type DeWalt DW393. Deze beschikt over een speciaal zaagblad met lange levensduur voor het verzagen van de Porotherm stenen. Verzagen van stenen gaat sneller dan kappen, het is veiliger en produceert minder stof als een haakse slijper of een tafelzaag. Volg steeds de veiligheidsinstructies van de zaagfabrikant en gebruik enkel het Porotherm zaagblad.

6. Geprefabriceerde lateien

Lintelen kunnen makkelijk ingewerkt worden in een verlijmde Porotherm muur. Het volstaat de lateien met voldoende opleg in een klassiek mortelbed te leggen. Wegens de oneffenheden in deze elementen, wordt de volgende laag stenen ook in een klassiek mortelbed gelegd. Controleer op hoogte en vlakheid en gebruik voor de volgende lagen opnieuw de lijmmortel.

Terca Porotherm heeft een speciale spouwhaak voor het verlijmen ontworpen

7. Aanpassen aan verdiepingshoogte

De stenen voor het Porotherm Lijm-Systeem hebben een andere hoogte dan klassieke snelbouwstenen. Dit heeft te maken met de dunne voegen door het gebruik van de lijmmortel. Er moet dus rekening gehouden worden met een aangepaste rijhoogte gelijk aan de hoogte van de steen + max ong. 2 mm voeg (bvb. 134 + 2 = 136 mm). Ter herinnering: de steenhoogtes bij het Porotherm Lijm-Systeem bedragen 134, 184 en 234 mm.

Gelieve bij de berekening van het aantal lagen rekening te houden met het volgende:

• de kimlaag die wordt gelegd in functie van de vloeropbouw en de hoogte van de waterkering.
• de gewenste vrije verdiepingshoogte. Voor de laatste steen in de hoogte kan een ander formaat gebruikt worden.

8. Gedrag bij regen en lage temperaturen

Daar de voegen zeer dun zijn, kunnen ze niet uitlopen, waardoor het vers metselwerk niet kan uitzakken. Lijmen bij zacht regenweer is dus mogelijk maar de stenen moeten wel onmiddellijk na het aanbrengen van de lijm geplaatst worden. Let er wel op dat de lijmmortel in de mengkuip niet verdund raakt door het regenwater. Het lijmen zelf dient te gebeuren bij temperaturen van minimum 5°C. Vanuit onze productie maken wij echter voor de winterperiode een speciale wintermengeling aan met eigenschappen aangepast aan de lage temperaturen. Ook de omgevingsomstandigheden spelen een belangrijke rol. Zo zal de lijmmortel bij droog, winderig weer sneller verharden dan bij mistig weer.

Er bestaan geen additieven om de eigenschappen van de lijmmortel te veranderen. Het is dan ook ten strengste verboden om er op eigen initiatief bepaalde stoffen aan toe te voegen.

9. Dagkanten aan ramen en deuren

Er bestaat geen modulaire maat voor binnenmuren, we zijn immers gebonden voor de lengte aan een veelvoud van de steenmodule. Ook de slag aan ramen, deuren, garagepoorten... dient gerespecteerd te worden. Er bestaan dus ook geen passtukken. Het staat de aannemer vrij de gezaagde kant van de steen naar de opening te richten of niet. Wel dient de eventuele staande naad nagevuld te worden met klassieke mortel.

10. Verlijmen en zichtbaar blijvend metselwerk

Zichtbaar blijvend metselwerk is mogelijk met het Porotherm Lijm-Systeem. Om te vermijden dat een kopse tand en groef zichtbaar zouden zijn, bestaan er speciale Terca Porotherm stenen met één vlakke kop.

Meer info op www.porotherm.be

Vraag onze catalogus aan 
Stel een vraag