Dossier: nieuwste trend gevelstenen: pastorijstijl

Vooral in Vlaanderen is deze stijl zeer populair, gezien de expotentieel duurder geworden prijzen voor bouwgrond in de laatste 10 jaar (momenteel prijzen rond €130/m² à € 495/m²) Deze trend komt vanuit onze Noorderburen –in Nederland, Denemarken… liggen de prijzen voor woningen en bouwgronden gemiddeld tot 30% hoger) en zet zich verder in Wallonië en ongetwijfeld ook in Frankrijk. De pastorijstijl is daarom niet alleen een zeer mooie bouwstijl, maar vooral en praktische en prijsvriendelijke bouwstijl.
 
Met zijn 2 à 3 verdiepingen hoog heeft elke slaapkamer rechte muren. Tezelfdertijd spaart men ook veel grond uit om op te bouwen. Zonder veel fantasie is het metsen van een pastorijstijl budgetvriendelijker.

Het type gevelstenen

Het type gevelstenen die het beste met dergelijke stijlen past zijn oude herbruikstenen of nieuwe stenen met het uitzicht van oude stenen. Deze laatste soort zijn gevelstenen die hedentendage worden gefabriceerd en speciale nabehandeling krijgen. Deze versnelde « verouderingsprocedure » werd gepatenteerd door de firma Olivier uit Rumbeke. Het voordeel van deze « nieuwe oude stenen » is dat men het uitzicht heeft van oude herbruikstenen met de kwaliteitsnormen die hedendaags worden gesteld aan de gevelstenen. Met oude herbruikstenen heeft men die kwaliteitsgarantie. Vele architecten kunnen het u bevestigen (de architect, soms ook de aannemer wordt verantwoordelijk gesteld in geval van problemen met oude herbruikstenen, daar de bouwheer een leek in het vak is).
Dat oude recuperatiestenen reeds aan de tand des tijds hebben kunnen weerstaan, is slechts beperkt waar, want we mogen niet vergeten dat bij dergelijke woningen, kastelen, kloosters de muren niet werden gebouwd zoals dit hedendaags het geval is. Vroeger vermetste men volle muren. Van binnenmuurstenen als “snelbouwstenen, cellenbeton …” was er 100 jaar geleden nog geen sprake ! Ook een spouw was toen ongebruikelijk. De stenen die zich al die tijd aan de binnenkant van het gebouw bevonden, werden in geen geval op proef gesteld door regen, vorst en andere slechte weersomstandigheden… Hieruit kunnen wij besluiten dat bij eventuele vorstschade aan oude herbruikstenen niet alle gevelstenen aangetast worden. Dit kan hoogstens hier een daar een steen zijn die zich vroeger aan de binnenkant van een gebouw bevond en blijkbaar niet vorstbestand was. Voor dit alles bestaat een oplossing, door deze afbrokkelende gevelstenen simpelweg te vervangen door nieuwe stenen. Niet dramatisch, echter niet aangenaam als het u treft.

Gepersonaliseerde gevelstenen

Nog een voordeel van nieuwe gevelstenen met oud uitzicht : u bepaalt zelf de kleur van uw gevelstenen « op maat van kleur » dit zonder meerprijs.

Meestal neemt men voor deze bouwstijl een rood-bruine gevelsteen. Een interessant gegeven voor de Waalse regio waar men veelal door de plaatselijke stedelijke voorschriften gebonden is aan « rood-bruine gevelstenen ». Indien u echter niet gebonden bent door stedelijke voorschriften, houdt niets u tegen om lichtgetinte gevelstenen te gebruiken. Dat het resultaat verbluffend mooi kan zijn, illustreert de volgende foto. Met gele gevelstenen geeft u uw woning een « engelse look », cottage stijl.  

En welke zijn de dakpannen die men voor deze stijl dient te gebruiken ?

Pastorijstijl

Het type dakpannen die men voor de pastorijstijl meestal gebruikt zijn diep gegolfde dakpannen. Men volgt hier de stijl van de « oude boomse pan ». Let er echter op dat deze dakpannen over minimum een enkelvoudige sluiting beschikken, liever een dubbele sluiting. Vroeger, fabriceerde men dakpannen zonder sluiting en plaatste men die dan met klei en/of met stro. Deze dakpannen hebben een levensduur van ongeveer 100 jaar. Als men vandaag dit soort pannen gaat hergebruikenl, heeft men alle nadelige gevolgen er bij : bij strenge vorst « verpoederen » de dakpannen (levensduur 100 jaar), na de eerste stormwind waaien de pannen af en bezorgen deze schade aan geparkeerde wagens voor en rond uw woning, waterinfiltraties…
De huidige sluitingen op dakpannen (zijsluitingen en/of kopsluiting) garanderen een goede bescherming tegen vocht en wind. Hoe hoger de pan werd gebakken, hoe harder de kwaliteit en dus hoe beter de pannen bestand zijn tegen vorst en mosvorming. De hoogste kwaliteit keramiek is het resultaat van de « hydrocasing »-methode. De hardheid van deze baktechniek benaderd de hardheid van glas. Dit is niet alleen belangrijk tegen mosvorming, ook zijn de pannen veel resistenter tegen schokken of tegen krassen. Dit type pannen zijn meestal wat duurder, maar wel een must voor iedereen die de absolute perfectie wil van een dakpan.

De kleur 

De oorspronkelijke kleur voor gebakken pannen is rood. Men kan de kleur wijzigen door de klei in de massa te kleuren (de dakpannen zijn dan volledig bruin of donkergrijs). Dit biedt als voordeel dat in geval er kleine beschadigingen aan de dakpannen komen door transport, plaatsing… heeft men geen rode ondergrond, die soms schril kan contrasteren met bijvoorbeeld een antraciet-zwarte dakpan.

Typisch voor de pastorijstijl zijn de blauwgesmoorde dakpannen, die door een speciaal produktieproces hun kleur bekomen. Men zet de oven in een soort vaccuüm (zonder lucht), men « smoort » de dakpannen met een soort extra brandstof en vervolgens laat men de dakpannen afkoelen in een kamer zonder lucht. Dit geeft aan de dakpannen de zeer exclusieve donkerblauwe kleur.

De afwerking

Men kan de pannen engoberen (satineren) of glazuren (blinkend) met als voornaamste doel : het voorkomen van mosvorming of groen worden van de dakpannen. Echter is de huidige modetrend, vooral voor pastorijstijl, engelse stijl of rustieke stijl : zo mat mogelijk.

Engelse stijl : « Cottage »

Het meest gebrukte voor deze stijl zijn tegelpannen in gebakken aarde. Tegelpannen in gebakken aarde hebben geen sluiting maar de pannen overdekken elkaar zodanig (meer dan de helft) dat het dak toch volledig afgesloten is. Het aantal pannen per m² is ongeveer 50 à 60 st/m², waar dit met dakpannen met sluiting slechts 10 à 20 st/m² is. Het plaatsen van een tegelpan vraagt dus héél wat handarbeid.
Ondanks de kost, is het resultaat van een tegelpannendak echter verbluffend. Stijldaken, verfijnde daken, daken met torens, zijn altijd daken met tegelpannen. Ook voor verticale uitbekleding van gevels gebruikt men tegelpannen.
Wij kunnen verder nog vermelden dat voor tegelpannen, met hun eindeloze pracht, maar jammergenoeg dure plaatsing, er zeer geslaagde alternatieve bestaan. Het gaat hier over dakpannen met dubbele sluiting en slechts 20,5 pannen per m². Ze geven bijna het uitzicht van een tegelpan. Zeer belangrijk in deze materie is er op te letten dat de pannen plat zijn van vorm et aandacht te besteden aan de afwerking van de pan. Met merken die hier geen rekening mee houden bekomt u een « gapend » dak i.p.v. en perfect plat dak.

Het mooiste en het meest typische voor een engelse stijl zijn de « handgemaakte » tegelpannen. Het zijn tegelpannen die wat ruw zijn en niet altijd over dezelfde maten beschikken (in lengte). Ze zijn ook iets dikker dan de gewone types tegelpannen. Verschillende kleuren kunnen door elkaar gemengd worden om een rijkere kleurschakering te bekomen. Zeer exclusief !

Deze inhoud werd u aangeboden door www.olivier.be